را بشكستند ( 1 ) و بگرفتند و منهزم كردند ، دشمن قوّت دارد ، و مانند اين خبرها كه در آن وهن و ضعف اهل اسلام بودى . خداى تعالى گفت : اگر از اين كردن و گفتن باز نايستند ما تو را بر ايشان مغرى و مسلَّط گردانيم و بر ايشان بياغاليم آنگه با تو مجاورت و همسايگى نكنند در مدينه ، الَّا اندكى روزگار ، يعنى و الَّا از پس آن هالك و مستأصل شوند ( 2 ) . آنگه وصف كرد ايشان را و حكمشان را بيان كرد . گفت : * ( مَلْعُونِينَ ) * ، ملعوناناند و راندگان و در لعنه ( 3 ) ماندگان . و نصب او بر حال است ، عن معنى قوله : * ( إِلَّا قَلِيلًا ) * ، يعنى آن اندك روزگار كه با تو بمانند در مدينه ، حال ايشان آن بود كه در لعنت باشند . * ( أَيْنَما ثُقِفُوا أُخِذُوا ) * ، هر كجا يابند بگيرند ايشان را و بكشندشان كشتنى ، و گفتند : نصب « ملعونين » بر ذمّ است . قتاده گفت : منافقان خواستند تا نفاقى ( 4 ) كه در دل دارند آشكارا كنند . خداى تعالى اين آيت فرستاد ، نيارستند اظهار كردن . * ( سُنَّةَ اللَّه ) * ، قيل : لسنّة اللَّه ( 5 ) ، چنان كه كرده است خداى تعالى با آنان كه از پيش رفتند . نصب او به نزع حرف جر باشد و سنّت و نهاد خداى را تغيير و تبديل نيابى . آنگه گفت : * ( يَسْئَلُكَ النَّاسُ عَنِ السَّاعَةِ ) * ، مىپرسند تو را اين كافران از وقت قيام ساعه ( 6 ) كه كى خواهد بودن ؟ بگو كه : علم آن بنزديك خداست . * ( وَما يُدْرِيكَ لَعَلَّ السَّاعَةَ [ تَكُونُ ] ) * ( 7 ) * ( قَرِيباً ) * ، و تو را چه آگاه كرده است ؟ همانا نزديك باشد آن ( 8 ) . * ( إِنَّ اللَّه لَعَنَ الْكافِرِينَ ) * ، خداى تعالى بلعنت كرد كافران را و براند ايشان را ، و از رحمت دور كرد و ببجارد براى ايشان آتشى افروخته ( 9 ) . فعيل است به معنى مفعول صفت موصوفى محذوف ، اى ، نارا سعيرا ، و براى اين سعيرة نگفت كه فعيل به معنى مفعول است . [ 10 - ر ] و گفتند : از نامهاى دوزخ است .

--> ( 1 ) - دا ، آج ، لب : بكشتند . ( 2 ) - دا ، افزوده : و نصب « قليلا » بر صفت موصوفى محذوف است ، على الظَّرف ، اى ، زمانا قليلا . ( 3 ) - دا ، آج ، لب : لعنت . ( 4 ) - دا : خواستند كه نفاقى . ( 5 ) - دا : كسنّة اللَّه . ( 6 ) - دا ، لب : ساعت . ( 7 ) - اساس ، آب ، آج ، لب ، ندارد ، از متن قرآن مجيد افزوده شد . ( 8 ) - دا : يعنى تو مىدانى همانا نزديك باشد . ( 9 ) - دا : ندارد .